ไขข้อข้องใจ: "ลาสิกขา" กับ "สึก" ต่างกันอย่างไร?

สึก: คำสามัญที่เข้าใจกันทั่วไป

คำว่า "สึก" เป็นคำที่ใช้กันโดยทั่วไปและเป็นที่เข้าใจกันอย่างแพร่หลายในสังคมไทย มีความหมายตรงตัวว่า การออกจากความเป็นพระภิกษุ สามเณร หรือแม่ชี เป็นภาษาพูดที่กระชับและสื่อความหมายได้ชัดเจน

ตามข้อมูลจากราชบัณฑิตยสภา คำว่า "สึก" กร่อนมาจากคำว่า "สิกขา" ซึ่งหมายถึงการศึกษาพระธรรมวินัย ดังนั้นเมื่อ "ลา" จาก "สิกขา" จึงกลายเป็น "ลาสิกขา" และย่อลงมาเป็น "สึก" ในที่สุด

ลาสิกขา: คำที่เป็นทางการและถูกต้องตามหลัก

"ลาสิกขา" เป็นคำที่เป็นทางการและถูกต้องตามศัพท์บัญญัติ มาจากการรวมกันของคำว่า:

• ลา หมายถึง การบอกลา, การจากไป
• สิกขา (ภาษาบาลี) หมายถึง การศึกษา, ข้อที่จะต้องปฏิบัติ ซึ่งสำหรับพระภิกษุคือ ไตรสิกขา อันได้แก่ ศีล สมาธิ และปัญญา

ดังนั้น ลาสิกขา จึงมีความหมายที่ลึกซึ้งว่า "การลาจากข้อปฏิบัติและการศึกษาในพระธรรมวินัย" เพื่อกลับไปใช้ชีวิตในฐานะคฤหัสถ์ เป็นการแสดงเจตนาที่จะไม่ได้ศึกษาและปฏิบัติตามสิกขาของบรรพชิตอีกต่อไป

โดยทั่วไปแล้ว การลาสิกขาจะมีพิธีการที่พระภิกษุผู้จะสึกกล่าวคำลาสิกขาต่อหน้าพระสงฆ์เพื่อเป็นพยาน คำกล่าวที่เป็นที่รู้จักคือ "สิกฺขํ ปจฺจกฺขามิ, คิหีติ มํ ธาเรถ" ซึ่งแปลว่า "ข้าพเจ้าขอคืนสิกขา ขอท่านทั้งหลายจงจำข้าพเจ้าไว้ว่าเป็นคฤหัสถ์"

สึกขาลาเพศ: คำขยายความเพื่อความชัดเจน

สำหรับคำว่า "สึกขาลาเพศ" ไม่ใช่คำที่เป็นทางการหรือใช้กันอย่างแพร่หลายเท่าสองคำแรก แต่เป็นการนำคำมาประกอบกันเพื่อขยายความให้ชัดเจนยิ่งขึ้น โดยแยกได้เป็น:

• สิกขา คือ การศึกษา
• ลา คือ การบอกลา
• เพศ คือ เพศภาวะ ในที่นี้หมายถึง เพศบรรพชิต

ดังนั้น "สึกขาลาเพศ" จึงเป็นการเน้นย้ำความหมายว่า เป็นการลาทั้งจากการศึกษา (สิกขา) และจากเพศภาวะของความเป็นสมณะ (เพศบรรพชิต) นั่นเองค่ะ

สามารถเลือกชมสินค้าของเราได้ที่ www.trijeeworn.com

หรือสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมกับเราได้เสมอค่ะ